هوش بصری ـ فضایی را چگونه میتوان در کودکان تقویت کرد؟
فهرست مطالب مقاله
هوش بصری-فضایی (Spatial Intelligence) یکی دیگر از انواع هوشهای چندگانه ی هوارد گاردنر است که هوارد گاردنر در کتاب چارچوبهای ذهن، آن را توضیح داده است. تا به حال به کودکی برخورد کرده اید که با سن کم، نقاشیهای زیبا و با جزئیاتی را بکشد؟ یا با مهارتی غیر قابل وصف داستانهای تخیلی برای شما تعریف کند؟
این دو ویژگی که در بالا عنوان شد از معمولترین ویژگی کودکانی است که هوش بصری – فضایی بالایی دارند اما این نشانهها صرفا به دو ویژگی بالا محدود نمیشود. هوش بصری ـ فضایی که از آن با نام هوش دیداری نیز یاد میشود به توانایی کودک در دیدن و درک دنیای بصری و تصویرسازی قوی گفته میشود.
سبک یادگیری با استفاده از هوش بصری ـ فضایی در بین کودکانی که اطلاعات بصری را دریافت، تجزیه و تحلیل و استفاده میکنند، بسیار محبوب است. معمولاً این کودکان ترجیح میدهند هر چیزی را از طریق “چشم ” خود ببینند و تصاویر را به خوبی درک کنند. آنها با مهارت دیدن جزئیات تصاویر متوجه می شوند. این مقاله 10 دقیقه از زمان شما را به خود اختصاص میدهد در ادامه خواندن آن میتوانید با ویژگیهای کودکانی که هوش بصری ـ فضایی خوبی دارند و همچنین راهکارهایی برای تقویت این هوش آشنا شوید. پیشنهاد میکنم این مقاله را از دست ندهید و تا انتهای آن با ما همراه باشید.
هوش بصری ـ فضایی چیست؟
هوش بصری ـ فضایی به توانایی درک دنیای بصری و خلق مجدد آن در ذهن یا در دنیای واقعی به اشکال گوناگون گفته میشود. توانایی تصور یا تجسم موقعیتهای اشیاء در ذهن، شکلهای آنها، تجسم سه بعدی از مواردی است که در هوش بصری فضایی مورد توجه قرار میگیرد.
هوش بصری ـ فضایی یکی از هشت نوع سبک یادگیری است که در نظریه هوشهای چندگانه هوارد گاردنر تعریف شده است. کودکان با این سبک یادگیری تمایل دارند بصری یا تصویری فکر کنند و اغلب یادگیری را به همان روش ترجیح میدهند.
یک کودک با مهارتهای بصری ـ فضایی خوب میتواند هنگام ساخت مجموعه لگو به راحتی دستورالعمل ها را دنبال کند. آنها به راحتی میتوانند اطلاعات را تجسم کنند و از نمودارها، نمودارها، نقشه ها، آثار هنری و غیره اطلاعات را درک کرده و به دست آورند. همچنین ممکن است در ورزش و دو و میدانی عملکرد بهتری داشته باشند زیرا آنها راحت تر میبینند که توپ کجاست و چگونه بدن خود را به سمت آن حرکت دهند.
چگونه هوش بصری ـ فضایی را در کودک خود شناسایی کنیم؟
- کودکان با هوش بصری ـ فضایی بالا خیال پردازهای خوب و قدرتمندی هستند.
- زمانی که فکر میکنند با تصویرسازی به جزئیات آن میپردازند، گویی که فکرهایشان را به تصویر میکشند.
- این کودکان دائماً در حال نقاشی کشیدن یا خط خطی کردن هستند.
- کودکانی که هوش بصری ـ فضایی قدرتمندی دارند، عاشق خلق کردن و ساختن هستند.
- به تصاویر، نمودار، جداول، نقشه، شکل، توجه و علاقه ی زیادی دارند.
- این کودکان خیال پردازی و خلاقیت بسیار بالایی دارند.
- حافظهی تصویری بسیار قدرتمندی دارند
- این کودکان در سیر رشدی خود در دروسی مانند هندسه عملکرد بسیار موفقی دارند.
- آنها قبل از مشاهده جزئیات، تصویر کامل را می بینند.
- آنها به سرعت از طریق مطالب بصری یاد می گیرند.
- آنها به جای اینکه با کلمات فکر کنند، با استفاده از تصاویر فکر میکنند.
- در تصویرسازی و تجسم اشیاء یا مکان، جزئیات را به صورت دقیق و واضح میبینند.
- آدرس خانه را خیلی سریع یاد میگیرند.
اگر فرزند شما دوست دارد طراحی کند، نقاشی بکشد، کتاب های تصویری بخواند، پوستر طراحی کند، اتاقش را دیزاین و طراحی کند، برای فهمیدن چیزها نیاز به تصویر دارد، به راحتی میتواند اشیا را تجسم کند و میان آنها ارتباط برقرار کند، توانایی بالایی در شناسایی محیطهای مختلف دارد، پس یقیناً فرزند شما از هوش بصری ـ فضایی قدرتمندی برخوردار است.
چگونه می توانیم به رشد هوش تصویری فرزند خود کمک کنیم؟
- شما می توانید او را با نقاشی، طراحی، عکاسی و انواع نقشه های جغرافیایی آشنا کرده و درباره آنها با او صحبت کنید.
- برای او کتابهای مصور خریداری کنید و اجازه دهید درک خودش را از هر تصویر بیان کند.
- اجازه دهید خیال پردازی کند و داستانهای تخیلی خودش را برای شما تعریف کند.
- او را به انجام کارهای دستی و اوریگامی تشویق کنید.
- اسباب بازی جای گذاری اشکال تهیه کنید و اجازه دهید با استفاده از هوش بصری ـ فضایی و شناخت ابعاد هر شکل،آنها را جای گذاری کنید.
- کودک خود را در کلاس هایی مانند سفالگری، طراحی، نقاشی، خمیربازی و … ثبت نام کنید. شرکت در چنین کلاسهایی هوش بصری ـ فضایی او را تقویت میکند.
- او را تشویق کنید مشاهدات؛ احساسات و ایده هایش را نقاشی کند
- فرزند خود را به مشاهده، تصویر سازی، خیال پردازی و گردش در محیط های مختلف تشویق کنید.
- اسباب بازی هایی که مربوط به ساخت و ساز است و سر هم کردنی است را مانند لوگو یا خانه سازی در اختیارش قرار دهید.
- بازی هایی مثل پازل، ماز، جورچین، بگرد و پیدا کن( 7 تا اختلاف در 2 تصویر) برای کودک خود تهیه کنید.
مشاغل مناسب برای کودکانی که هوش بصری ـ فضایی بالایی دارند:
مجسمه ساز
آرشیتکت
کارگردان
معمار داخلی
طراح مد
جغرافیدان
خلبان هواپیما
عکاس
گرافیست
طراحی نما
ماکت ساز
نقاش
طراح لباس
شکارچی
دیدهبان
راهنما و مسیریاب
مخترع
مهندس مکانیک
دریانورد و …
معرفی چند بازی برای تقویت هوش بصری ـ فضایی در کودکان:
1– ساخت کاردستی
شاید از نظر شما ساخت کاردستی، کاری بسیار ساده باشد اما همین کار ساده تأثیر زیادی در تقویت هوش بصری ـ فضایی فرزندتان دارد. کار با دست و شناخت اجزای مختلف و اجرای مراحل، بررسی کاردستی از زوایای مختلف، و بالاخره ساخت آن در تقویت هوش بصری ـ فضایی تأثیر بسزایی دارد.
2- بازی پازل یا جورچین
بازی کردن با جورچین یا پازل علاوه بر تقویت هوش بصری فضایی، به تقویت هوش ریاضی-منطقی نیز کمک میکند، چرا که کودک باید در کنار تجزیه و تحلیل و بررسی هر قطعه از نظر زوایای مختلف، بایستی طرح را هم تجسم کرده و با تصویرسازی آن پازل را تکمیل کند. انجام بازیهایی از قبیل پازل یا جورچین به افزایش تمرکز نیز میانجامد.
3– بازی ماز
بازی ماز از جمله بازیهایی است که به تقویت هوش بصری فضایی کمک زیادی میکند. کودک شما در انجام این بازی درکنار تقویت نقطه قوت تحلیل گر، بایستی مسیر درست را از بین تمامی مسیرها پیدا کرده، انتخاب کرده و سوژه را به هدف خود برساند. انجام بازهایی همچون ماز به تقویت قدرت حافظه و افزایش تمرکز نیز کمک ویژهای میکند.
4– شطرنج بازی
بازی شطرنج در تقویت هوش بصری ـ فضایی بسیار مؤثر است. کودک شما در حین بازی دائماً باید تصویر سازی کند و حرکت مهرهها را پیش بینی نماید تا به این وسیله بتواند با قرارگیری چینش خاصی از مهرهها برنده بازی شود و حریف را کیش و مات کند.
5– تغییر در دکوراسیون اتاق یا نظم کمدها
با کودک خود همراه شوید و نظر او را در خصوص تغییر مکان برخی از اجسام جویا شوید. در صورت موافقت او، به او کمک کرده و اجازه دهید مکان برخی از وسایلش را تغییر دهد. این عمل باعث افزایش هوش بصری ـ فضایی میشود. این کار را میتوانید برای کمدهایش نیز انجام دهید. به عنوان مثال میتوانید اسباب بازیهای همرنگ را در یک طبقه قرار دهید. یا آنها را براساس شکل و شمایل ظبقه بندی کرده و جای آنها را تغییر دهید. این عمل نیز در کنار تقویت هوش بصری ـ فضایی به تقویت هوش ریاضی-منطقی نیز کمک خواهد کرد.
6- نقاشی یا رنگ آمیزی کردن
طراحی، نقاشی، یا رنگ آمیزی کتابهای تصویری به تقویت هوش بصری ـ فضایی کودکان کمک میکند. به طور کلی، کودکانی که اکثر اوقات خود را با نقاشی میگذرانند و نقاشیهای خود را با جزئیات کامل میکشند، هوش بصری ـ فضایی بالایی دارند. به یاد داشته باشید که کودکان در سنین پایین ممکن است نقاشیهایی نامفهوم یا اصطلاحاً خط خطی کشیده باشند. به کار بردن لفظ ” این چیه کشیدی؟” توانمندی و استعداد آن ها را نابود کرده و به دست فراموشی میسپارد. سعی کنید، آنها را همراهی کرده و هنر او را تحسین کنید.
هوش بصری ـ فضایی که از آن با نامهای مختلفی همچون هوش دیداری یا هوش تصویری نیز یاد میشود، یکی از انواع هوشهایی است که هوارد گاردنر آن را عنوان کرده است. پرورش این هوش در کودکان، به تسهیل یادگیری مطالب مختلف کمک میکند.
سخن پایانی
در این مقاله به ارائهی مطالبی در خصوص هوش بصری ـ فضایی پرداختیم و پس از تعریف آن، نشانهها و ویژگیهای یک کودک با هوش بصری ـ فضایی بالا را مشخص کردیم. در ادامهی این مقاله به مشاغل مناسب برای این کودکان پرداخته و در نهایت چند بازی و سرگرمی برای تقویت هوش دیداری در کودکان، معرفی کردیم.
در راستای شناخت بیشتر کودکان، مؤسسهی استعدادیابی تلنتا، دورهای را فراهم کرده که شما با شرکت در این دوره میتوانید با مواردی همچون رفتار و سیر رشد اخلاقی آنها، شناخت هوشهای چندگانه در کودکان، تجزیه و تحلیل موارد مرتبط در تربیت کودکان و … آشنا شده و در تربیت کودکان و رشد آنها به کار ببرید. اگر قصد دارید به صورت ویژه در ارتباط با این موضوع آموزش ببینید دورهی جامع تربیت مربی و پرورش استعداد کودک را از دست ندهید. در این دوره شما میتوانید نسبت به هر آنچه که یک مربی برای تربیت فرزندان نیاز دارد مسلط شوید و در مسیر مربی شدن گام بردارید.
از اینکه زمان خود را به مطالعه این مقاله اختصاص دادید سپاسگزارم. حال در قسمت نظرات برای ما بنویسید، که کودک شما برای نشان دادن هوش بصری ـ فضایی خود، کدام یک از نشانهها و ویژگیهای عنوان شده در مقاله را از خود نشان میدهد.
نویسنده : یاسمن وزیرزاده
دیدگاهتان را بنویسید