هوش بدنی ـ جنبشی چیست و چگونه میتوان آن را در کودکان تقویت کرد؟
فهرست مطالب مقاله
تقریباً دو دهه پس از اینکه هوارد گاردنر در کتاب خود، چارچوبهای ذهن، هوشهای چندگانه را شناسایی کرد، مربیان در سراسر جهان از نظریه هوشهای چندگانه در کلاسهای درس خود استفاده میکنند. از برخی جهات، والدین و معلمان همیشه به طور شهودی میدانستند که کودکان به روشهای متفاوتی یاد میگیرند و فعالیتی که یک کودک را درگیر میکند؛ ممکن است برای نوجوان دیگر جالب نباشد. این موضوع نشان میدهد که وقتی درک بهتری از هوش فردی و سبکهای یادگیری آنها داشته باشیم، میتوانیم تجربیاتی ارائه کنیم که نشان میدهد چگونه فرزندانمان به موضوعات مختلف را به بهترین شکل یاد میگیرند.
یکی دیگر از انواع هوشهای گاردنر؛ هوش بدنی ـ جنبشی است که به قابلیتها و توانمندیهای حرکتی و جسمانی برمیگردد. کودکانی که دارای هوش جنبشی ـ حرکتی قوی هستند، بیتحرکی و یکجا نشینی را دوست ندارد و ممکن است علاقه ی چندانی به مداد و کاغذ نشان ندهند؛ اما در مقابل در انجام فعالیتهای بدنی و جسمانی بیار توانمندند و استعداد خوبی دارند.
این مقاله 7 دقیقه از زمان شما را به خود اختصاص میدهد و بعد از خواندن آن میتوانید با نشانههای هوش بدنی ـ جنبشی در کودکان آشنا شوید و پس از شناسایی آن را در کودک خود تقویت کرده و او را توانمند سازید. پیشنهاد میکنم تا انتهای این مقاله با ما همراه باشید.
هوش بدنی ـ جنبشی چیست؟
هوش بدنی ـ جنبشی یکی دیگر از انواع هوشهای چندگانهی گاردنر میباشد. به طور کلی هوش بدنی ـ جنبشی، توانایی کنترل بدن و استفاده از حرکات بدنی در جهت نیل به اهداف گوناگون است. مهمترین بخش در هوش بدنی ـ جنبشی هماهنگی بین بدن و ذهن است که موجب میشود شخص در بهترین زمان بهترین واکنش بدنی را از خود بروز دهد.
این کودکان معمولاً مدام در حال جست و خیز و انجام حرکات بدنی هستند و به راحتی میتوانند از لبههای باریک جدول یا روی سطوح باریک با حفظ تعادل راه بروند. علاقه زیادی به انجام حرکات آکروباتیک و کشتی گرفتن دارند.کودکانی که هوش بدنی ـ جنبشی بالایی دارند، عموماً در هنگام صحبت کردن با همه اجزای بدنشان حرف میزنند، یعنی مدام دستها و پاهای خود را نیز در هنگام صحبت کردن به کار میگیرند. آنها در هماهنگی و تعادل بدنی استعداد خوبی دارند و معمولاً فعالیتهای بدنی و مهارتهای حرکتی را خوب یاد میگیرند. کلاسهای ورزشی به ویژه اسکیت، آکروبات، اسکی، باله و… برای این کودکان مناسب بوده و در آن عملکرد موفقی دارند.
چگونه هوش بدنی ـ جنبشی را در کودکم شناسایی کنم؟
- کودکان با هوش بدنی ـ جنبشی بالا، تعادل بسیار بالایی دارند.
- در حالت سکون و نشسته هم تحرک داشته و بدن خود را حرکت میدهند.
- این کودکان با لمس کردن و حرکت کردن فکر میکنند.
- با حرکات شدید و تکان دادن دست و پای خود، هیجان خود را ابراز میکنند.
- کودکان با هوش ببدنی ـ جنبشی بالا از زبان بدن قدرتمندی برخوردار هستند.
- کارهای بدنی ریز مانند کار با دست یا آشپزی را خیلی خوب انجام میدهند.
- کودکانی که در این هوش قوی هستند، کارهای بدنی درشت را مانند دویدن یا ورزشهای مختلف را خیلی خوب دنبال کرده و انجام میدهند.
- این کودکان در یک یا چند ورزش عملکرد بسیار موفقی دارند.
- در حالی که برای مدت طولانی در یک نقطه نشسته است حرکت میکند، بدنش را میکشد، در هوا ضربه میزند.
- کودکانی که هوش جنبشی بالایی دارند، هوشمندانه از حرکات یا طرز رفتار دیگران تقلید میکند.
- این کودکان دوست دارند همه چیز را از هم جدا کرده و دوباره کنار هم بگذارند.
- از دویدن، پریدن، کشتی یا فعالیتهای مشابه لذت میبرد (به عنوان مثال دویدن به سمت کلاس، پریدن از روی صندلی و غیره).
- مهارت در درست کردن کاردستی نشان میدهد (به عنوان مثال نجاری، خیاطی، مکانیک)، هماهنگیهای حرکتی ریز را به خوبی نشان میدهد.
چگونه می توانم به رشد هوش حرکتی کودک خود کمک کنم؟
- به کودک خود اجازه دهید که فعالیتهای جدید را امتحان کند و با استفاده از آن، تجارب مختلفی را کسب کند.
- به او اجازه دهید تا در کنار شما فعالیتهایی مثل گلکاری، آشپزی و … انجام دهد.
- استفاده از وسایلی مانند اسلایمها و خمیرهای بازی به تقویت هوش بدنی ـ جنبشی و تقویت نیروی دست کودکتان کمک خواهد کرد.
- به کودک خود از طریق لمس و کار با دست آموزش دهید. این آموزشها برای انجام کارهای ریز به کودکتان کمک خواهد کرد.
- بازیهای حرکتی و بدنی به تقویت هوش جنبشی کودکتان کمک خواهد کرد. پس سعی کنید او را از فضای مجازی دور کرده و در دل طبیعت با او بازیهایی مثل دویدن و توپ بازی انجام دهید.
- شما میتوانید فرزند خود را به انتخاب یک فعالیت ورزشی تشویق کنید و با بازی های مناسب به پرورش حرکات ظریف انگشت و دستان او کمک کنید، بازی هایی مثلساخت و ساز لگوهای مختلف، یا استفاده از پیچ و مهره و ساختن سازههای مختلف
- فرصت هایی برای بازیهای آزاد برای او فراهم کنید. فعالیتهایی که در آن بیشتر تحرک وجود داشته باشد و محیطی که برای او محرک ایجاد کند، مثلاً بازی با عروسکهای نمایشی همراه با گریمهای مختلف
- اجازه دهید تعادل و حس هماهنگی میان چشم و دست در فرزندتان برقرار شود. بازیهایی مانند دوچرخه سواری، نخ کردن مهره ها، بازی دومینو و … به حفظ تعادل کودکانتان کم میکند.
مشاغل مناسب برای کودکانی که هوش بدنی ـ جنبشی بالایی دارند:
اگر فرزند شما دوست دارد با اشیا بازی کند، حرکات فیزیکی پیچیده مانند؛ حرکات مهم ژیمناستیکی، حرکات پا در فوتبال و … انجام دهد، کارهایش را با ظرافت انجام میدهد، حس جهتیابی او به خوبی کار میکند، هیجاناتش را از طریق حرکات بدن نشان میدهد، و در طول روز به صورت مداوم در حال حرکت و جنب و جوش است، در آینده میتواند در مشاغل زیر عملکرد بسیار موفقی داشته باشد.
ورزشکار
جراح
مکانیک
مخترع
رقصنده
هنرمند
مربی ورزش
بازیگر
فیزیوتراپ
نجار
و …
معرفی چند بازی برای تقویت هوش بدنی ـ جنبشی در کودکان
1- کودکانتان را فعالیتهای مختلف شرکت دهید
هوش بدنی ـ جنبشی به این معناست که چگونه از قسمتهای مختلف بدن یا حتی کل بدن خود برای ساختن چیزی، یافتن راه حلی برای یک مشکل یا برای انتقال معنا استفاده می کنیم.
کودکانی که هوش حرکتی قدرتمندی دارند، به محرک های فیزیکی بسیار خوب پاسخ می دهند، بدن آنها انعطاف پذیری و چابکی بالایی دارد، دستان آنها بسیار زبردست است، همه انواع فعالیتهای عملی که در آنها میتوانند اشیاء را لمس، لمس و دستکاری کنند مثل، آزمایش های علمی، باغبانی
شرکت در نمایشنامهها، رقصیدن، فعالیت های بدنی مانند کوهنوردی، غلت زدن، پریدن؛ فعالیتهای خارج از منزل که شامل محرکهای فیزیکی است همانند، بالا رفتن از تپه، پیاده روی، پیاده روی در جنگل و… برای تقویت این هوش در کودکان مناسب است.
2- به کودکان خود اجازه دهید تا از این هوش خود در یادگیری موضوعات مختلف استفاده کنند
برای کودکانی که هوش جسمانی ـ حرکتی دارند، تعامل فیزیکی، محرکهای فیزیکی و فعالیتهای بدنی قوی بهترین راه برای کمک به یادگیری آنهاست.
آنها را وادار کنید تا جایی که ممکن است از هوش خود در یادگیری استفاده کنند. با مرتبط کردن مطالب با حرکات دست، اعضای بدن و…به آنها کمک کنید آنچه را که یاد گرفتهاند به خاطر بسپارند.
به آنها کمک کنید تا حد امکان آزمایشها و پروژهها را برای یادگیری علوم، ریاضیات انجام دهند، همچنین به آنها امکان دسترسی به مجموعه متنوعی از مواد را بدهید که از آنها برای ایجاد و آزمایش استفاده کنند. البته توجه داشته باشید که مواردی که در اختیارشان قرار میدهید، به سلامتی کودکتان آسیبی وارد نکند. زمانی که در حال یادگیری هستند به آنها استراحت بدهید تا کمی راه بروند و تحرک داشته باشند. برای این کودکان سخت است که یک جا بنشینند.
3- اسباب بازیهایی که برای تقویت این هوش مناسب است را برای فرزندتان فراهم کنید
اسباب بازی های دستکاری، ست های ساختمانی، لگو، خاک رس برای مجسمه سازی یا سفال گری، کیتهای آزمایش علمی، وسایل خانه سازی و …. می تواند به تقویت هوش بدنی ـ جنبشی و همچنین هوش بصری فضایی کودکانتان کمک کند.
4– مطالب درسی را با بازیهای حرکتی به کودکانتان آموزش دهید
برای آموزش جمع و تفریق، جعبههای متعدد و مجموعهای از توپها را به آنها بدهید. برای نشان دادن جمع و تفریق، آنها را وادار کنید تا توپ ها را در جعبه ها حرکت دهند.
برای آموزش ابعاد (طول، عرض، مساحت، حجم)، از کاردستی استفاده کنید و اجازه دهید تا فرزندتان هم در ساخت کاردستی و انجام کارهای ریز به شما کمک کند و در آن توانمندیهای لازم را کسب کند. از فرزندتان بخواهید در مورد مفاهیم علمی در درس علوم نقش بازی کند یا آزمایشهای علمی ساده را در خانه انجام دهد.
5- اجازه دهید کودکتان اشیاء مختلف را لمس کند
همانطور که در مطالب بالا اشاره کردیم، مؤثرترین و بهترین شیوهی تقویت هوش بدنی ـ جنبشی از طریق انجام فعالیتهای فیزیکی است. به همین خاطر این راهکار به دلیل فعالیت زیادی که دارد میتواند مفید واقع شود. این فعالیت بدین شکل انجام میشود:
چشمان کودک خود را ببندید و او را به لمس کردن اشیاء اطرافش تشویق کنید و از او بخواهید که با لمس کردن، ویژگیهای آن جسم را عنوان کرده و اسم آن شیء یا وسیله را بگوید. این کار در کنار تقویت هوش بدنی ـ جنبشی کودکتان به تقویت هوش بصری او نیز کمک میکند و باعث میشود با این کار هر وسیلهای را با ویژگیهای خاص خودش در ذهن تصور کرده و به خاطر بسپارد.
6- فرزندتان در کلاسهای هنری و ورزشی ثبت نام کنید
کودکتان را در کلاسهای ورزشی مثل ژیمناستیک، فوتسال، فوتبال، دو میدانی، و … ثبت نام کنید. در کنار این ورزشها میتوانید در صورت علاقه مندی فرزندتان او را در کلاسهای تئاتر و بازیگری و … شرکت دهید. هر نوعی از هنر و ورزشی که بتواند با فعالیتهای بدنی در ارتباط باشد برای تقویت هوش بدنی ـ جنبشی فرزند شما مؤثر است.
7- بازی در دل طبیعت
متأسفانه این روزها با پیشرفت تکنولوژی، بسیاری از کودکان ما به استفاده بیش از حد از تبلت و بازیهای رایانهای گرایش پیدا کردهاند. در راستای همین موضوع و کاهش استفادهی بیش از حد از بازیهای کامپیوتری و همچنین تقویت هوش حرکتی در فرزندتان میتوانید روزهایی را به طبیعتگردی اخصاص داده وبا خانواده به پیاده روی، صخره نوردی، کوه نوردی و … بپردازید. این کار به تقویت هوش طبیعت گرای کودکتان نیز کمک زیادی خواهد کرد.
به یاد داشته باشید که هر استعدادی برای شکوفایی نیازمند فعالیت، تمرین و حتی گاهی اوقات تلاشهای طاقت فرساست. هرکسی درجهای از استعداد را در هوش بدنی و سایر ابعاد هوش دارد. آنهایی که در سطوح بالاتری از این استعداد قرار دارند، قادر هستند که در رشتههای ورزشی مختلف به مراحل بالا و درجات قهرمانی دست یابند. دستیابی به انعطاف و آمادگی بدنی برای هرکس به میزان استعداد و سخت کوشیاش ضرورت دارد.
در این مقاله آموختیم که هوش بدنی ـ جنبشی، یکی از هشت هوشهایی است که با عنوان نظریه هوش های چندگانه هاوارد گاردنر تعریف شده است. سبک یادگیری حرکتی یا هوش بدنی ـ جنبشی به توانایی فرد در پردازش فیزیکی اطلاعات از طریق حرکت، کنترل و بیان دست و بدن اشاره دارد.
کودکان دارای هوش جسمانی ـ حرکتی می توانند با انجام، کاوش و کشف راحت تر یاد بگیرند.
کودکانی که از نظر هوش بدنی ـ جنبشی در درجات بسیار بالایی قرار دارند اغلب در صنف بازیگران، صنعتگران، ورزشکاران، مخترعان، رقصندگان و جراحان قرار میگیرند و معمولاً این مشاغل را برای آیندهی کاری خود لحاظ میکنند.
اگر قصد دارید به صورت ویژه در ارتباط با انواع هوشهای چندگانهی گاردنر در کودکان آموزش ببینید و با نحوهی تربیت کودکان، سیر رشد اخلاقی بچه های 3-6 سال، انواع بازیها و…آشنا شوید؛ به شما شرکت در دورهی جامع تربیت مربی و پرورش استعداد کودک را پیشنهاد میکنیم. در این دوره شما میتوانید نسبت به هر آنچه که یک مربی برای تربیت فرزندان نیاز دارد مسلط شوید و در مسیر مربی شدن گام بردارید.
از اینکه زمان خود را به مطالعه این مقاله اختصاص دادید سپاسگزارم. حال در قسمت نظرات برای ما بنویسید، که شما چه راههای دیگری را برای تقویت هوش بدنی در کودکانتان میشناسید؟ آن را با ما به اشتراک بگذارید.
دیدگاهتان را بنویسید